Beginpagina‎ > ‎Nieuws en agenda‎ > ‎

Nieuws



Lezing 10 oktober 2017 over Carl Weber en de Sint Odulphuskerk in Best

Geplaatst 24 sep. 2017 03:40 door Ton van Erp   [ 24 sep. 2017 03:40 bijgewerkt ]

De lezing wordt gegeven door Drs. Frank Haans over:
Carl Weber en de Sint Odulphuskerk in Best

Wie niet beter weet zou denken dat de Roermondse bouwmeester Pierre Cuypers in de 19de eeuw in zijn uppie Nederland heeft volgebouwd met imposante katholieke kerken. Cuypers is dan ook op een enorm voetstuk geplaatst, waardoor het beeld is ontstaan dat er in zijn schaduw nauwelijks architecten stonden die in staat waren om kwaliteitsvolle bouwkunst te realiseren. Maar enkele van de meest imposante katholieke kerken uit die tijd in ons land, zoals de Sint Petrus in Vught, de Sint Petrus in Uden, de Sint Brigidakerk in Geldrop en de andere koepelkerken in Raamsdonk en het nietige Lierop zijn niet door Cuypers gebouwd, maar door een uit Duitsland afkomstige architect, luisterend naar de naam Carl Weber (1820-1908). Deze koepelkerken zijn niet alleen imposant en fraai vormgegeven, maar het blijken ook nog eens de feitelijke wegbereiders te zijn geweest voor de vernieuwing van de kerkelijke bouwkunst in de vroege 20ste eeuw! Waarom is Weber dan uiteindelijk een naam in de marge geworden? Immers al in 1851, als hij de eerste kerk in neogotische stijl bouwt in Limburg, groeit zijn faam al snel. 

Toch weet Cuypers, eerst in Limburg, later in de rest van het land hem te overvleugelen.
Wat zat daar achter? Hoe is zijn loopbaan geweest, wat heeft hij gedaan, hoe heeft zijn architectuur zich ontwikkeld en welke plaats neemt de Odulphuskerk
van Best in binnen zijn oeuvre? Op al deze vragen zal de lezing ingaan. Een boeiend beeld van de bouwkunst in het Nederland van de tweede helft van
de 19de eeuw zal zich ontvouwen, waardoor het kader duidelijk wordt waarbinnen uiteindelijk ook de kerk in Best is ontstaan.
De Sint Odulphuskerk in Best is binnen het bijna 40 kerken tellende oeuvre van Carl Weber de enige kerk die een gebeeldhouwd portret van deze enigszins
mysterieus gebleven architect bevat, uitgehouwen op een kapiteel van een zuil in het koor. 

Drs. Frank Haans (Tilburg 1960), bouwhistoricus bnb en directeur van het binnen de erfgoedzorg in Nederland vooraanstaande Monumenten Advies Bureau uit Nijmegen, opgericht in 1991, heeft sindsdien talloze kerken, kloosters en andere gebouwen uit de middeleeuwen, maar vooral ook uit de 19de eeuw onderzocht en gedocumenteerd. Ook heeft hij een reeks publicaties op zijn naam staan, waaronder artikelen over diverse kerken van Carl Weber, deels geschreven samen met Connie van den Broek, die voor haar afstuderen al in 1988 het werk van deze bouwmeester onder de loep had genomen.
Ook heeft Frank reeds meerdere lezingen gegeven over uiteenlopende onderwerpen, waaronder ook Weber in onder meer Lierop, Geldrop, Cromvoirt/Vught. 

19e eeuws zilveren schildje Sint Annagilde voor “Dye van Best”

Geplaatst 3 sep. 2017 05:05 door Ton van Erp   [ 3 sep. 2017 05:05 bijgewerkt ]

Enkele maanden gelegen kreeg de hopman van het huidige St. Odulphusgilde een mail van een bedrijf uit Den Haag met de mededeling dat deze in zijn collectie gekregen had een zilveren koningsschild van het Sint Annagilde uit Best. Het schildje was gemaakt in 1849 met daarop de naam van de koning, Adriaan  J. van Kroonenburg. Op het zilveren schildje was gegraveerd de heilige St. Anna met kind en een klomp. Dit laatste wijst erop dat de koning van beroep klompenmaker moet zijn geweest. 
Het schildje heeft een hoogte van 18 cm, breed 13,5 cm en zwaar 48 gram. Als zilveren keur staat er op een lopende leeuw, jaarletter P wat staat voor 1849 en een Minerva hoofd.

Zo’n uniek schildje moet natuurlijk voor Best bewaart blijven en het schildje zou in goede handen zijn van de plaatselijke heemkundekring “Dye van Best”. Aankopen van zo’n schildje, waarbij je moet denken aan bedragen van meer dan € 500,-,  is financieel voor de heemkundekring niet te behappen.
Gezien de goede samenwerking met de Stichting Geschiedenis van Best heeft het bestuur van de heemkundekring “Dye van Best” het verzoek bij de stichting neergelegd of zij het schildje namens de heemkundekring zouden willen kopen.  
Na ampel beraad heeft het bestuur van de Stichting Geschiedenis van Best het schildje aangekocht om het aan te bieden aan de jubilerende Heemkundekring “Dye van Best” die dit jaar haar 50 jaar bestaan viert.  

De voorzitter Jan van Beerendonk van Stichting Geschiedenis van Best overhandigt het schildje officieel  aan de voorzitter van de “Dye van Best” Harrie van Vroenhoven op een wel zeer toepasselijke locatie.    

De Sint Annagilde liet in 1760 een reglement opstellen waarin bepaald werd dat elk jaar op 26 juli, de dag dat de heilige Sint Anna wordt herdacht, het gildefeest wordt gevierd. In 1868 werd de gilde echter opgeheven. Nu wordt nog steeds op die dag een mis opgedragen bij de Sint Anna kapel in het buurtschap Aarle.
In een artikel van de Meierijsche Courant van 1904 wordt aandacht geschonken aan de Sint Annagilde uit Best welke gilde in 1868 is opgeheven. Het is niet bekend wat hiervan de redenen waren.   

250e lid ingeschreven

Geplaatst 31 mei 2017 00:45 door Ton van Erp   [ 7 jun. 2017 02:44 bijgewerkt ]

Het bestuur van de heemkundekring  had zich voor haar 50 jarig jubileum een cadeau gewenst en dat was om in 2017 haar 250e lid te mogen begroeten. Dat wil het bestuur bereiken door niet alleen de leden in haar jubileum te betrekken maar ook alle inwoners van Best. Een van de activiteiten is de fotowedstrijd die open staat voor alle inwoners van Best en loopt tot 15 november. Vervolgens zijn er in de maand mei drie filmdagen geweest met als titel van de film: “Tijdsbeeld van Best”. De film toonde een compilatie van oude films over Best maar ook over het boeren leven Sjo en Marinus en The Joe Mann Story. Uit de reactie die wij mochten ontvangen werd het tonen van deze films zeer op prijs gesteld.  Dat is ook gebleken want vrij snel daarna kregen wij acht nieuwe leden bij, waaronder een lid met een leeftijd van 31 jaar,  waarmee het aantal leden is gebracht op 254.
 
Ons lidmaatschap staat open voor jong en oud. In de snelle tijd waarin wij nu leven is het juist goed en gezond om weer eens terug te kijken waar we vanaf komen. Hoe hebben onze ouders of grootouders vroeger moeten leven met de middelen die toen beschikbaar waren. Het filmpje van Sjo en Marinus geeft nog eens duidelijk aan hoe eenvoudig de mensen toen leefde maar zeker wel gelukkig waren.
   
Als 250e lid mochten wij begroeten de heer Peter Spijkerboer.  Nadat hij de film had gezien was hij onder de indruk van de vertoonde films en van het vele werk wat de heemkundekring verricht om het erfgoed van Best te bewaren en vervolgens dit weer beschikbaar te stellen aan allen die hiervoor belangstelling hebben. Peter heeft aangegeven graag een steentje te willen bijdragen aan het werk van de heemkundekring. 

Uw voorzitter is trots om te zien dat onze heemkundekring in 10 jaar tijd van nog geen 100 leden is gegroeid naar 250 leden, dit in tegenstelling tot andere heemkundekringen die te kampen hebben terugloop van leden. Wil je succes hebben dan moet je ook bestuursleden hebben die zeer actief zijn en alle ideeën kunnen uitwerken. Je blijven communiceren over het lokale erfgoed met de inwoners van alle leeftijden. Zeer belangrijk is ook om een goede relatie te hebben met het gemeentelijke apparaat waardoor erfgoedzaken in de gemeentelijke organisatie verankerd zijn. Door de nieuwe Omgevingswet maakt de Erfgoedwet een integrale bescherming van ons cultureel erfgoed mogelijk. Onze heemkundekring speelt hierin een grote rol. Externe contacten worden onderhouden met de Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed, Brabants Heem, Het Groene Woud, Stichting de Brabants Boerderij en erfgoedverenigingen in de omtrek. Deze instellingen zijn belangrijk voor het op doen van kennis. 
Kort gezegd, uw bestuur zit niet stil en we hopen met al deze inspanningen ook in de toekomst een actieve erfgoedvereniging te zijn, met hulp van vele liefhebbers van erfgoed.

Harrie van Vroenhoven      
  
(foto gemaakt door Cor Delissen)

Film ‘Tijdsbeeld in Best’

Geplaatst 31 mei 2017 00:24 door Ton van Erp   [ 31 mei 2017 00:32 bijgewerkt ]

Film ‘Tijdsbeeld in Best’ werd speciaal voor het 50-jarig jubileum samengesteld uit oude fragmenten en roept oude herinneringen op. In een drietal voorstellingen  hebben ruim 500 belangstellenden in BioBest de film gezien met de titel: ‘Tijdsbeeld in Best’. De reacties waren merendeels zeer lovend.
De film toonde beelden van het feest ter gelegenheid van de geboorte van onze huidige prinses Beatrix en het inhalen van een nieuwe pastoor. Deze beelden gaven nog een beeld hoe Best er vroeger uit heeft gezien. Ook de Joe Mann Story maakte grote indruk op de aanwezigen. Natuurlijk mochten beelden over het Bata concern niet ontbreken. Veel werd er gelachen bij de film over Sjo en Marinus. De film werd afgesloten met een samenvatting uit twee toneeluitvoeringen over ‘de Mister en de Burgemister’ over de komst van een 2e harmonie in Best en 'De Heilige met een appel in zijn hand' over het ontstaan van de Odulphusparochie.  
(foto Ad van de Wiel)
Na de laatste filmavond werden de aanwezige nog toegesproken door de burgemeester Anton van Aert die nogmaals het belang aanhaalde hoe belangrijk het erfgoed van Best is en dat dit mede zorgt voor haar eigen identiteit. Voorzitter Harrie van Vroenhoven riep de aanwezige op mee te werken om het erfgoed te bewaren en lid te worden van de heemkundekring. Een mooi cadeau voor de jubilerende vereniging zou zijn wanneer we in dit jaar het aantal van 250 leden zouden mogen halen.   









(foto Tom Olsa)

Lezing 9 mei 2017 over Legerkamp bij Oirschot (1831-1834)

Geplaatst 22 apr. 2017 05:25 door Ton van Erp   [ 22 apr. 2017 05:25 bijgewerkt ]

De lezing wordt gegeven door Arthur de Vries en Han Smits over:
Legerkamp bij Oirschot (1831-1834). Met het Congres van Wenen in 1815 kwam een einde aan een periode van een kwart eeuw waarin grote delen van Europa, ook de Nederlanden, zwaar geleden hadden onder revolutionair en militair geweld. Een van de uitkomsten van het Congres was de vorming van een koninkrijk waarin de zelfstandige Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden en de Oostenrijkse Zuidelijke Nederlanden samengingen. De nieuwe eenheid onder koning Willem I was echter geen lang leven beschoren. Al vijftien jaar later, in 1830, viel het koninkrijk met de Belgische opstand feitelijk in twee delen uiteen.
Ten tijde van de Belgische Opstand c.q. de Onafhankelijkheidsstrijd, die begon met de Tiendaagse Veldtocht, heeft er tussen Oirschot (’s Heerenvijvers) en Oostelbeers een groot legerkamp gestaan, dat in de zomermaanden gedurende vier jaar werd bewoond door zo’n 12.000 mensen. ’s Winters werden de soldaten en ondersteunende diensten (zoals de groep “Waschvrouwen”) ingekwartierd in de omliggende dorpen.

In 2016 is een boek verschenen met de titel “het legerkamp Oirschot (1832-134), Het boek is te koop na de lezing.
Arthur de Vries is Senior Advisor bij Heerbeeck College en heeft Engelse en Amerikaanse Taal- en letterkunde gestudeerd aan Katholieke Universiteit
Nijmegen. Tot voor kort was Arthur voorzitter van de Heemkundekring de Heerlijkheid Oirschot en is secretaris van het Kapittel van Oirschot. Hans Smits is directeur, eigenaar van Han Smits Management. Han is voorzitter van het Kapittel van Oirschot en voorzitter de Stichting Stipel (Stichting Persoonscertificatie Elektrotechniek), die het initiatief nam om binnen Nederland te komen tot een eenduidig systeem in het aanbod aan opleidingen en examens in de elektro-, gas- en warmtetechniek.

Lezing dinsdag 11 april 2017 over de Brabantse ijzeren eeuw

Geplaatst 6 apr. 2017 10:50 door Ton van Erp   [ 6 apr. 2017 10:50 bijgewerkt ]

In deze lezing staat de ontwikkeling van de Brabantse negentiende eeuw centraal. Aandacht wordt besteed aan de technologische en sociale vooruitgang. Met betrekking tot het koningshuis krijgen zowel Koning Lodewijk Napoleon als de “Brabantse koning” Willem II een plaats in de lezing. Tijdens deze eeuw veranderde Noord-Brabant langzaam van een agrarische naar een industriële samenleving. Er was sprake van bevolkingsgroei en verbetering in de gezondheidszorg. Door ontginningen, bosbouw en de boomkwekerijen veranderde Noord-Brabant ingrijpend. 

Tijdens de lezing wordt ook aandacht besteed aan de verbetering van de infrastructuur, zoals de aanleg van wegen, kanalen, en de spoorwegen. Met betrekking tot de werkgelegenheid veranderde de aanvankelijke ambachtelijke huisnijverheid naar industriële productie. Voorbeelden zijn de schoen- en leerindustrie, sigarenmakerijen, wolindustrie, steenfabrieken en de zout en suikerwinning. Tijdens zijn lezing gaat Hans van den Eeden ook nader in op de diversiteit van de ontwikkeling van west-, midden- en oost-Brabant. Een speciaal accent tijdens deze lezing krijgen de arbeidsomstandigheden van de werklieden en de opkomst van de sociale beweging. Ook de invloed van de kerk komt aan de orde. 

Hans van den Eeden is onderzoeksjournalist en heeft verschillende boeken over cultuur-historie op zijn naam staan. Ook was hij betrokken bij het televisieprogramma De ijzeren eeuw dat in 2015 door de NPO is uitgezonden. De lezing wordt ondersteund met spraakmakende anekdotes en fraai beeldmateriaal.

Bericht zonder titel

Geplaatst 23 mrt. 2017 09:35 door Ton van Erp   [ 23 mrt. 2017 09:35 bijgewerkt ]

Kees Dekkers en Leo de Vries zijn  dit 25 jaar lid van onze kring. De voorzitter prijst Kees Dekkers voor zijn actieve lidmaatschap, waarvan 19 jaar als bestuurslid, verantwoordelijk voor technische zaken,  automatisering, de foto en dia werkgroep en sinds kort de  inventaris en lid van de bezorgdienst. Als blijk van waardering wordt Kees een presse-papier en bos bloemen overhandigd.  
Leo de Vries is afwezig en zal thuis de presse-papier en bloemen ontvangen.

Uitreiking Heemschild en Draaginsigne

Geplaatst 23 mrt. 2017 09:20 door Ton van Erp   [ 23 mrt. 2017 09:40 bijgewerkt ]

Het Heemschild werd dit jaar toegekend aan  bestuurslid  Chris Kastelijn. hij heeft zitting gehad in diverse werkgroepen zoals de foto en dia werkgroep, Archeologie en monumenten, werkgroep inventarisatie en werkgroep educatie.
Daarnaast heeft hij deelgenomen aan projecten als Klein Religieus Erfgoed, maken van het boekje Kuieren door het centrum van Best, verzorgen van rondwandelingen, uitzetten van fietsrouten en was actief tijdens de sociale markt. 
Maar een zaak sprong er zeker uit en dat was ons kwartaalblad “Uit de Kelder”.  Begonnen in april 2003 onder naam ’t Periodiekske en in oktober 2003 werd dit door de redacteur al gewijzigd in “Uit de Kelder”. Vanaf dat moment was hij als redacteur verantwoordelijk voor de inhoud van het boekje. 
Hij maakte o.a. verslagen van de lezingen, spoorde anderen aan om ook iets te gaan schrijven en langzaam werd het boekje steeds maar dikker. De uitgave van januari 2017 bestond inmiddels uit 46 pagina’s.

Chris Kastelijn heeft te kennen gegeven om na 14 jaar zijn bestuurslidmaatschap te beëindigen.  De voorzitter memoreert dat in de tien jaar dat hij voorzitter is altijd met veel plezier met Chris heeft kunnen samenwerken zowel in het bestuur als in de werkgroep Archeologie en monumenten, werkgroep educatie, het project Klein Religieus Erfgoed 
Naast het kwartaalblad “Uit de Kelder” heeft Chris ook nog de jubileumnummers gemaakt toen we 40 jaar bestonden en onlangs het mooie jubileumboekje van ons 50-jarig bestaan. De voorzitter bedankt ook zijn vrouw Tonny die de laatste jaren als steun voor Chris en lid  van de werkgroep inventarisatie samen met Chris.
Dit alles is ook Brabants Heem niet ontgaan en die  heeft positief gereageerd op  het verzoek van het bestuur  om  het Zilveren Draaginsigne van Brabants Heem aan Chris toe te kennen. Namens het bestuur van Brabants Heem reikt de voorzitter het Draaginsigne in zilver en de oorkonde aan Chris uit.

3 Jubilarissen gehuldigd

Geplaatst 19 feb. 2017 02:39 door Ton van Erp   [ 19 feb. 2017 02:39 bijgewerkt ]

Tijdens de feestelijke middag van het 50-jarig bestaan van de Heemkundekring werden 3 personen gehuldigd voor hun 50-jarig jubileum. Na afloop van de oprichtingsvergadering melden zich 20 geïnteresseerden. Een van deze geïnteresseerde en tevens initiatiefnemer van deze vergadering was Kees van den Biggelaar.  Vanaf het begin is Kees lid van de heemkundekring en is vanaf de start secretaris geworden en heeft dit onafgebroken 30 jaar volgehouden. Kees is een verzamelaar van oude prentbriefkaarten, foto’s en had veel interesse in het ontstaan van urnenvelden. 
In die 30 jaar is Kees altijd een grote inspirator  geweest bij de heemkundekring en ook daarna bleef hij veel belangstelling houden voor het erfgoed in Best. Grote belangstelling had hij voor de 2e Wereld Oorlog en schreef hierover o.a. een boek over met als titel, Best bezet en bevrijd. Kees maakte ook deel uit van een werkgroep die betrokken was bij het boek Te Best Wart. Veel materiaal bleef liggen, ruim voldoende, om een nieuw boek te maken. Hiervoor werd de Stichting Geschiedenis van Best opgericht. Boeken die verschenen waren o.a. Sporen door Best, Omzien in Best, Thuis in Best en Vroeger in Best.  
Als dank voor zijn bijdrage van het vastleggen van de geschiedenis van Best kreeg Kees in 1997 de erepenning in zilver van de gemeente Best.

Vanaf het begin is Loek lid van de heemkundekring. Loek had al vroeg grote belangstelling voor oude prentbriefkaarten, oude gereedschappen en archeologie. Hij was betrokken bij de opgravingen van de funderingen van de oude kerk die rond 1880 is afgebroken. Bij excursies kon Loek de aanwezigen ook boeien met zijn verhalen. Hij nam ook deel aan vele initiatieven zoals het  op schaal maken van huisjes van het centrum en deed kadastraal onderzoek om dit vervolgens te beschrijven en te publiceren. Altijd had hij tijd wanneer iemand hem iets vroeg om wat te komen vertellen over vroeger of ging hij op zoek naar een antwoord. Loek maakte ook deel uit van een werkgroep die betrokken was bij het boek Te Best Wart. Veel materiaal bleef liggen, ruim voldoende, om een nieuw boek te maken. Hiervoor werd de Stichting Geschiedenis van Best opgericht. Boeken die verschenen waren o.a. Sporen door Best, Omzien in Best, Thuis in Best en Vroeger in Best.

Een van deze geïnteresseerde vanaf het eerste moment was Jan van de Sande. Vanaf het begin is Jan lid van de heemkundekring. 
Hij had altijd belangstelling voor de oude gebruiken in Best en had grote interesse voor bouwvallige boerderijen en de verbouwing daarvan. Jan is al jarenlang lid van de werkgroep Dialecten en Toponiemen, zeer trouwe bezoeker van de lezing avonden en aanwezig bij vele andere activiteiten die heemkundekring de afgelopen  50 jaar heeft georganiseerd. En wilde je iets over vroeger weten, je kon altijd bij Jan terecht.

Het bestuur van de Heemkundekring “Dye van Best” wil de jubilarissen voor hun vijftig jaar lidmaatschap bedanken en wil dit doen in een vorm van een beeldje van Sint Odulphus, de patroonheilige van Best. De symbolen van Sint Odulphus, drie appeltjes, vinden we ook terug in de gemeentevlag van Best en in het logo van de heemkundekring.

Jubileumfeest zeer geslaagd

Geplaatst 18 feb. 2017 07:28 door Ton van Erp   [ 19 feb. 2017 02:44 bijgewerkt ]

Op dinsdag 14 februari vierde de Bestse heemkundekring “Dye van Best” zijn 50 jarig jubileum.
Ruim 150 leden en partners kwamen ’s middags bijeen in de grote zaal van de Prinsenhof. Voorzitter Harrie van Vroenhoven opende de feestelijke bijeenkomst met een terugblik op het ontstaan van de kring, de doorgemaakte groei met zowel het ledental (nu 240 leden) als de vele actieve werkgroepen. Hij riep de aanwezigen op om in de kennissenkring de jeugd enthousiast te maken voor het behoud en beheer van erfgoed.
Het Vleuts koor o.l.v. Ruud van der Heijden  zong in Bests dialect vele bekende liedjes uit vervlogen tijden. Een feest van herkenning voor vele leden. Het gebeurt niet dikwijls dat bij een vijftig jaar jubileum van een kring ook drie leden (mede oprichters) hun jubileum vierden. Kees van den Biggelaar, Jan van de Sande en Loek van den Hurk kregen uit handen van de voorzitter een fraaie oorkonde en een beeldje van St. Odulphus, de patroonheilige van Best. Het beeldje was met een 3D printer gemaakt en zo werd een oud symbool verenigd met de nieuwe technologie. Na een optreden van het Vleuts koor beklom de Bestse tonproater Wichard de Benis de ton en kreeg de lachers op zijn hand toen hij de aard van het werk van de diverse werkgroepen (o.a. bidprentjes, begraafplaatsen, krantenknipsels) op de hak nam. De middag werd afgesloten met een uitgebreid buffet.

Om 20.00 uur stond het bestuur weer fris in de rij om de felicitaties in ontvangst te nemen van genodigden. Het college van B&W verraste het bestuur met een bedrag per lid en onderschreef nog eens de belangrijke positie die de kring in Best had ingenomen door zijn actieve  en positieve opstelling.
Voorzitter Henk Hellegers van Brabants Heem memoreerde dat hij in korte tijd twee keer de heemkunde kring bezocht en toesprak: vorig jaar voor de Brabantse Heemdagen, nu voor het jubileum. Een teken van de vitaliteit van de kring. Hij prees de heemkundekring dat zij er in slaagt om actief te zijn met het brede scala van erfgoed onderwerpen en daarbij de gemeenschap te betrekken.  De vitrinekast van de kring werd verrijkt met een schild van Brabants Heem.
Diverse zusterverenigingen en plaatselijke verenigingen brachten hun gelukwensen uit. Het bestuur en de jubileum commissie genoten van de nazit van een geslaagde dag.
2017 blijft in het teken staan van het jubileum. De commissie is bezig met een film over Best vroeger, die in mei meerdere dagen in Biobest vertoond zal worden voor inwoners. Tot december loopt er een fotowedstrijd voor alle inwoners en op de monumentendag is er een fietstocht langs de monumenten in het buitengebied. 

1-10 of 14